
15/05/2009
Wirusowe zapalenie wątroby typu B

Zapalenie wątroby typu B jest chorobą zakaźną; to jedna z najczęstszych i najpoważniejszych form zakażenia wątroby. Wirus przenosi się przez krew oraz płyny ustrojowe: na noworodka przez matkę podczas ciąży, przez bezpośredni kontakt z zakażoną krwią, przez niezabezpieczone kontakty seksualne lub dożylne podawanie leków przy pomocy niewysterylizowanych igieł. Wirus zapalenia wątroby typu B jest stukrotnie bardziej zakaźny niż wirus zespołu nabytego braku odporności (HIV). Zakażenie HBV stanowi poważny globalny problem zdrowotny, ponieważ ponad 2 miliardy ludzi (co trzecia osoba na świecie) jest zakażonych tym wirusem. Pomimo dostępności szczepionki, 350 milionów ludzi cierpi na przewlekłe zakażenie, które można wykryć tylko dzięki badaniu krwi. Wirus HBV jest główną przyczyną przypadków przewlekłego zapalenia wątroby oraz śmierci związanych z chorobami wątroby na świecie, odpowiada również za 80% przypadków raka wątroby. Uważa się, że tylko w ubiegłym roku, z powodu powikłań związanych z przewlekłym zapaleniem wątroby typu B, marskością wątroby lub rakiem wątrobowo-komórkowym umrzeć mogło do 1,2 miliona osób. Im wcześniej nastąpi zakażenie wirusem HBV, tym większe prawdopodobieństwo, że choroba stanie się przewlekła i doprowadzi do marskości i raka wątroby.
Jak wyglądają objawy?
Bardzo trudno wykryć wirusowe zapalenie wątroby typu B. Okazuje się, że aż u 70% zakażonych dorosłych, choroba będzie przebiegała bezobjawowo aż do chwili, gdy stanie się przewlekła. Objawy mają zazwyczaj charakter grypopodobny: pojawia się zmęczenie, ból brzucha, utrata apetytu, nudności, wymioty oraz bóle stawów, a ponadto zażółcenie skóry i białek oczu.
Jak wykryć WZW B?
Lekarze wykorzystują kilka rodzajów badań, które pomagają ocenić stopień uszkodzenia wątroby lub prawdopodobieństwo powikłań wirusowego zapalenia wątroby typu B. Są to zazwyczaj badania krwi, USG wątroby i biopsja tkanki wątrobowej.
Jak postępuje choroba?
Czas pomiędzy narażeniem na działanie wirusa (czasem zakażenia) a wystąpieniem objawów waha się pomiędzy 45 a 180 dniami. Jeśli wirus pozostaje w organizmie człowieka przez ponad 6 miesięcy, a chory nie jest poddawany leczeniu, mówimy o stanie przewlekłego zapalenia.
Chorym z przewlekłym WZW B zagraża zwiększone ryzyko wystąpienia powikłań ze strony wątroby; średnia śmiertelność wskutek chorób związanych z wątrobą w tej grupie pacjentów waha się od 15% do 25%.
Kto jest zagrożony?
Każdy może zachorować na zapalenie wątroby typu B – jednak do grupy największego ryzyka zaliczają się osoby, które nie zostały zaszczepione. W niektórych regionach świata, takich jak Afryka, Azja czy niektóre regiony we wschodniej i południowej Europie, występowanie HBV jest bardzo częste. Osoby używające niewysterylizowanych igieł lub utrzymujące kontakty seksualne z zakażonymi partnerami również należą do grupy podwyższonego ryzyka. Spośród nich, najwyższe ryzyko zarażenia zagraża osobom związanym zawodowo z medycyną, pracownikom placówek medycznych oraz noworodkom, których matki zakażone są wirusem WZW B.
Jak leczyć wirusowe zapalenie wątroby typu B?
Istnieje kilka możliwości leczenia chorych na wirusowe zapalenie wątroby typu B. Najpowszechniejszą formą leków są leki antywirusowe. Leczenie tego typu lekami u osób cierpiących na przewlekłe zapalenie może pomóc w spowolnieniu postępu chorób wątroby.
Liczbę kopii wirusa we krwi określa się mianem wiremii. Badania naukowe udowodniły współzależność pomiędzy poziomem wiremii
a ryzykiem wystąpienia marskości i raka wątroby. Problemem, który dotyczy większości leków antywirusowych jest to, że pacjenci mogą uodpornić się na działanie leku, co obniża efektywność terapii i utrudnia kontrolę nad wiremią.
Nowocześniejsze terapie charakteryzują się mniejszą liczbą powikłań oraz wywołują mniej przypadków lekooporności. Niektóre z nich wykazały również zdolność do dalszego hamowania namnażania (replikacji) wirusa poprzez różnorodne mechanizmy, skutecznie utrzymujące niski poziom wiremii.
Jak przedstawia się przyszłość?
Począwszy od roku 1991, Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) wzywa wszystkie kraje do dodania szczepionki przeciw wirusowemu zapaleniu wątroby typu B do krajowej listy szczepień obowiązkowych. Wiele państw włączyło szczepionkę przeciw WZW B do swoich budżetów. Coraz więcej państw pomaga zakażonym w otrzymaniu odpowiedniego leczenia. Najnowsze leki oraz odkrycia naukowe mogą doprowadzić do kresu tej choroby i przejęcia kontroli nad zakażeniami.

